U bent nu hier:

Verborgen analfabetisme

Publicatie Nr. 36 - 09 september 2010
Jaargang 2010
Rubriek Hoofdredactioneel
Auteur Evert Pronk
Pagina's 1729

Ongelofelijk irritant vind ik het. Het is natuurlijk al niet prettig om voor jezelf of een gezinslid in het ziekenhuis te moeten zijn, maar het wordt nog beduidend onaangenamer als een arts gedurende het consult blijft praten op een betuttelende toon die verraadt dat hij of zij geen flauw benul heeft van het begripsniveau van de gesprekspartner.

Oké, ik ben geen collega en heb als medisch bioloog niet dezelfde kennis als een arts. Maar een gesprek met een arts die mijn achtergrond wél kent, ervaar ik als veel prettiger. Het heeft meestal ook meer vaart. Eigenlijk moet ik natuurlijk niet zeuren. Het is het alleen maar prijzenswaardig als een arts spreekt op een niveau dat het grootste deel van zijn of haar patiënten begrijpt.

Maar ik heb wel eens een andere indruk; alsof sommige artsen helemaal niet geïnteresseerd zijn in de persoon achter de patiënt en voor het gemak altijd dezelfde toon aanslaan. Voor een hoger opgeleide patiënt is dat natuurlijk geen ramp. Het geeft niet meer dan wat ergernis en een paar krasjes op het ego.

Er is pas echt iets aan de hand als een patiënt een arts, zijn of haar eenvoudige taalgebruik ten spijt, nauwelijks kan volgen. En nog ernstiger wordt het als deze patiënt meegegeven schriftelijke informatie ook niet begrijpt. En dat zijn er veel meer dan ik dacht. Maar liefst 13 procent van de volwassenen in Nederland is laaggeletterd en kan onvoldoende lezen om mee te komen in de maatschappij! Laat staan dat ze medische informatie begrijpen.

Laaggeletterde patiënten lopen meestal niet met hun functionele analfabetisme te koop. Ze kunnen het doorgaans heel slim verhullen. Goede patiëntenzorg is pas echt mogelijk als het lukt ‘hun geheim’ boven water te krijgen. Hoe dat kan, vertelt internist Marcel Twickler op pag. 1749 in het artikel ‘U houdt de folder op zijn kop’. Hij heeft een paar eenvoudige tips en een handige truc.

De bevlogen Twickler stelt ook voor hoger opgeleiden minder vaak op consult te laten komen, zodat er meer tijd is voor laaggeletterden. Een origineel en alleszins redelijk voorstel. Dat verlangt wel dat er aandacht moet komen voor de persoon achter elke patiënt. Daar wordt volgens mij niemand slechter van.

Evert Pronk

Er zijn nog geen reacties bij dit bericht. Ziet u geen reactieformulier?

Tijdschriftarchief | Nieuwsbrief

Volg Medisch Contact op Twitter

Best gewaardeerde docs

Meer documentaires »»

Best gewaardeerde films

Meer films »»

Deelnemende sites

Voor deze site(s) bent u ingelogd