De Nederlandse kuddegeest

Acht miljoen Nederlanders waren aan hun televisie gekluisterd tijdens de wedstrijd Nederland-Duitsland. De verlaten straten leken het decor van een akelige sciencefictionfilm, waarin de bevolking net was uitgeroeid door een dodelijk roofvogelgriepvirus. Een laatste overlevende fietser keek op zijn horloge en zette nog een tandje bij. Ik had minder emotionele bindingen, namijmerend over griepvaccinatie, de Nederlandse volksaard en de verloedering van de wetenschap.

Ik ken geen volk waar de gemeenschapszin zo sterk is als het Nederlandse. Dat uit zich ook in oranje gekkigheden en in de hoogste deelnamecijfers ter wereld aan twijfelachtige ondernemingen zoals de griepvaccinatie of borstkankerscreening. Ik ben jaloers op de gemeenschapszin, maar word schichtig van de kuddegeest en de daarbij horende arrogantie. De Nederlander heeft een ontstellend vertrouwen in de overheid. Als de hogedrukreiniger van de evidencebased medicine dan de dikke lagen vuil van leugen en verdraaiing afspuit van de naakte feiten – zoals dat gebeurd is bij de wintergriepvaccinatie – levert dit een confronterende aanblik. De staat heeft de burger voor de gek gehouden. De wintergriepvaccinatie is meer dan vijftig jaar oud en evolueerde in de geesten van een redelijk overbodige prik tot een onmisbare volksgezondheidsmaatregel. Het griepvaccin zelf is echter nooit veranderd: het bleef een redelijk overbodige prik.

Het succes van de wintergriepvaccinatie toont de gevolgen van de moderne neoliberale waan in wetenschap en onderzoek. Neoliberaal is hier steno voor het veroveren van inkomsten (carrières, reputaties, publicaties, subsidies) zonder sociale of morele bekommernis. Als veredeld consultancybureau heeft de universiteit het onschatbare voordeel dat ze aan niemand enige verantwoording verschuldigd is, waardoor ze corrupt onderzoek kan uitvoeren ten dienste van de grootindustrie en andere lobby’s.

Een treffend voorbeeld is het frauduleuze gebruik van observationele, niet-gerandomiseerde studies om de effectiviteit van preventieve interventies zoals griepvaccinatie, borstkankerscreening of hormoonvervangende therapieën aan te tonen. Als dergelijk onderzoek betrouwbare informatie zou opleveren, was gerandomiseerd onderzoek onethisch. Gebruikers en weigeraars zijn echter onvergelijkbaar, deze onvergelijkbaarheid is nooit corrigeerbaar.

Dit wetenschappelijke wangedrag is oorzaak geweest van talloos veel zieken en doden bij de gebruikers van hormoonvervangende therapieën. De studies die gevaccineerden met niet-gevaccineerden vergelijken haalden zelfs de ooit eerbiedwaardige New England Journal of Medicine. Ze tonen dalingen van de totale sterfte door griepvaccinatie tussen de 30 en 50 procent – tien maal meer dan de totale oversterfte tijdens een forse epidemie. Zouden de reviewers, redacteuren en auteurs dit ooit zelf hebben geloofd? Het antwoord is nogal angstaanjagend. Het betekent dat het neoliberale rot de kern van de medische wetenschap heeft bereikt.

Er is geen reden om de griepvaccinatie te bevorderen, er is evenmin reden om ze af te schaffen. Het sop is de kool niet waard. Wat wel de taak van de staat is, is om eerlijke en correcte informatie te verzamelen en te verspreiden. Daar faalt ze jammerlijk. De Nederlandse staat vervalt graag in kuddegedrag en paternalisme, daarbij gestuurd door arrogante deskundigen met dubbele agenda’s. De staat weet wat goed is voor de mensen. Als de wal van de feiten dan het schip van de leugens keert, riskeert de Nederlandse gemeenschapszin tussen wal en schip te worden verbrijzeld.

Luc Bonneux is epidemioloog

Meer Pinnkesdraad

Dossier Griep

Er zijn nog geen reacties bij dit bericht. Ziet u geen reactieformulier?

---

Meer columns: Hippocrates & co | Pinnekesdraad | Prikkels | Spraakmakers | Sub Rosa

Twee werelden | Uitbraak | Welbeschouwd | Zonder handschoenen

Webshop

Ga naar de shop »»

Medisch Contact op Facebook

Lees- kijk- en uittips, cartoons, columns en andere interessante artikelen eenvoudig in je facebookoverzicht.

Vind ik leuk :-)